अन्तर्राष्ट्रिय नारी दिवस : समानता र सशक्तिकरणतर्फ नेपालको यात्रा
विश्वभर मार्च ८ का दिन अन्तर्राष्ट्रिय नारी दिवस मनाइन्छ, जसले महिलाको अधिकार, सम्मान, समानता र सशक्तिकरणलाई प्रवर्द्धन गर्छ। इतिहासमा सन् १९०८ मा न्यूयोर्ककी महिला कामदारहरूले समान तलब, सुरक्षित कार्यस्थल र मतदान अधिकारका लागि आन्दोलन गरेका थिए। त्यसपछि सन् १९१० मा क्लारा जेटकिनको प्रस्तावबाट यो दिवस विश्वव्यापी भयो। सन् १९७५ देखि संयुक्त राष्ट्रसंघले औपचारिक रूपमा मनाउन थालेको हो।
नेपालमा महिलाले परम्परागत भूमिकासँगै आधुनिक क्षेत्रमा पनि शिक्षा, स्वास्थ्य, प्रशासन, व्यापार, खेलकुद र राजनीति लगायतका क्षेत्रमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याइरहेका छन्। संविधानले महिला अधिकार र प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरेको छ। तर ग्रामीण र पिछडिएका क्षेत्रहरूमा बालविवाह, घरेलु हिंसा, आर्थिक निर्भरता र लैङ्गिक असमानता जस्ता चुनौतीहरू अझै विद्यमान छन्।
राज्य, समाज र परिवारको संयुक्त पहलबाट मात्र महिलालाई शिक्षित, सक्षम र आत्मनिर्भर बनाएर समतामूलक र सशक्त समाज निर्माण सम्भव छ। अन्तर्राष्ट्रिय नारी दिवसले यही सन्देश दिन्छ—महिलाको सम्मान गरौँ, समानता सुनिश्चित गरौँ र सशक्त समाज निर्माणतर्फ अग्रसर बनौँ।
